หางานหาดใหญ่ หาดใหญ่ ชัดทุกเรื่องเมืองหาดใหญ่ สงขลา อับเดตข่าวหาดใหญ่ Hatyaifocus สาวสวยหาดใหญ่ หนุ่มหล่อหาดใหญ่

"ลูกหลานเห้อ วันนี้หุงข้าวซะกัน คนอยู่ลุยเหม็ด หุง 3 ป้อย เอาให้หล่นหม้อแอ็ก ๆ ไปเลย" เสียงแม่เฒ่าที่กำลังเข้าครัวเตรียมอาหารมือเด็ด ต้อนรับการอยู่อย่างพร้อมหน้าพร้อมตาของลูกหลาน ๆ ตะโกนให้หลาน ๆ ที่กำลังคุยกันอย่างสนุกสนาน หุงข้าวสำหรับดินเนอร์มื้อพิเศษในค่ำคืนนี้  

หลายคนได้ยินคำว่า "ป้อย" อาจจะงง ๆ เล็กน้อยว่ามันคืออะไร ส่วนผู้เขียนเป็นเด็กบ้าน ๆ เด็กบางเหรียงก็จะคุ้นเคยกับคำนี้เป็นอย่างนี้  สำหรับใครที่กำลังสงสัย วันนี้หาดใหญ่โฟกัสมีคำตอบ ป้อย ก็คือภาชนะวัดตวงข้าวสารที่ทำมาจากกะลาฝั่งที่มีรู ตามบ้าน ๆ จะเรียกว่าพรกเหมีย หากใครยังคิดภาพไม่ออก ลองนึกภาพตามนะ 

เมื่อได้มะพร้าวมา 1 ลูก ปอกเปลือก ผ่าเป็นสองซีก ขูดเนื้อมะพร้าวออก เมื่อขูดเนื้อออกแล้ว จะเรียกส่วนที่แข็ง ๆ ว่า พรก หรือที่เราเรียกว่ากะลานั่นแหละ ถ้าเราสังเกตจะพบว่า พรกฝั่งหนึ่งมีรู (พรกเหมีย) อีกฝั่งหนึ่งไม่มีรู (เรียกพรกโผ้) คนในอดีตจะนำพรกเหมียมาทำความสะอาด ขัดนอกขัดในจนแวว แล้วนำมาตวงข้าวสาร ซึ่งการเลือกเหมียมาทำป้อยนั้น ก็จะมีวิธีการเลือกด้วยนะ ต้องเลือกที่ลูกใหญ่ได้ขนาด เป็นพรกตาเดียว นัยน์ตาดำ เรียกของสิ่งนี้ว่า "ป้อย" วึ่งป้อยใบนั้นจะใช้สืบต่อกันมาจากอดีต น้อยบ้านนักที่จะเปลี่ยนป้อย นอกเสียจากมันจะแตกจริง ๆ  

การตรวงข้าวสารกับป้อยนั้นแม่เฒ่ามักบอกว่า ตอนตักข้าวสารอุดรูให้ดี ๆ อย่าให้ข้าวสารรั่วลงมาจากรู ตักแล้วตอนเทข้าวสารจากป้อยลงหม้อนั้น ก็ต้องเหลือข้าวสารไว้ในป้อยด้วย เป็นความเชื่อที่แม่เฒ่าบอกว่า เหลือข้าวสารในป้อย ก็เหมือนกับเราจะมีกินมีใช้ไม่มีวันหมด

เมื่อความเจริญเข้ามา บางบ้านใช้กระป๋องนมตวงข้าวสาร ก่อนที่หลายบ้านจะใช้ถ้วยตวงที่แถมมากับหม้อหุงข้าวไฟฟ้า ดังนั้น การจะพบเห็นป้อยนั้นเป็นไปได้ยากเต็มที แต่ก็ยังหลงเหลือให้เห็นอยู่บ้างตามนอกเมือง ใครที่มีโอกาสเห็น มีโอกาสได้ใช้ หรือตอนนี้ยังมีอยู่ ก็เก็บรักษาไว้ให้ดี เผื่อลูกหลานได้รู้จักกับ "ป้อย" ภูมิปัญญาชาวใต้ของเรา  

ทุกวันนี้ที่บ้านแม่เฒ่าแม้จะใช้หม้อหุงข้าวไฟฟ้า แต่การตวงข้าวก็ยังใช้ป้อยลูกเดิม ที่เราเห็นตั้งแต่เด็กจนถึงปัจจุบันนี้  

ขอบคุณภาพประกอบ : taklong , เฟซบุ๊กนครศรีธรรมมราช , jamrat